Datalekken 2026 · Hack · België

Cyberaanval op gemeente Machelen: via phishing binnen

Een cyberaanval die begon met phishing legde de digitale systemen van gemeente Machelen plat; op 22 september bevestigde de gemeente dat er tóch persoonsgegevens zijn gestolen.

Bekend sinds · bijgewerkt

Inwoner staat voor het gesloten loket van een Vlaams gemeentehuis
Omvang
onbekend (De gemeente noemt geen aantallen; onderzoek naar aard en omvang loopt)
Uitgelekt
persoonsgegevens (welke precies, onderzoekt de gemeente nog)
Stand
Dienstverlening weer volledig operationeel; onderzoek naar het gegevenslek loopt nog

Sinds vrijdag 11 september stonden inwoners van Machelen eerst voor gesloten loketten, en mail naar de gemeente kwam niet aan. Een cyberaanval had de digitale systemen van het lokaal bestuur platgelegd. Burgemeester Jean-Pierre De Groef was er open over: de aanvallers kwamen binnen via phishing.

Tóch persoonsgegevens gestolen

Eerst leek de schade bij de systemen te blijven. Op 22 september trok de gemeente die conclusie in: na verder onderzoek staat vast dat er tóch persoonsgegevens zijn gestolen. Welke gegevens precies en welke personen betrokken zijn, kon de gemeente toen nog niet zeggen; het onderzoek naar aard en omvang van het lek loopt nog. Stuur je een vraag over je eigen gegevens, dan gaat die naar Datalek@machelen.be of naar het call center op 02 254 12 12, elke werkdag van 9 tot 12 en van 13 tot 16 uur.

Reken er in de tussentijd op dat je naam en adres bij oplichters bekend zijn. Krijg je een bericht of belletje dat precies jouw situatie bij de gemeente kent, controleer hem via de officiële kanalen voor je iets invult of betaalt.

Dienstverlening draait weer, met vertraging

Inmiddels is de dienstverlening volgens de gemeente terug volledig operationeel. Loketten en e-mail werken weer. Wel kan het bij sommige diensten langer duren, bijvoorbeeld bij het opvragen van vastgoedinformatie of vragen om openbaarheid van bestuur, omdat daar bepaalde toepassingen voor geraadpleegd moeten worden. Actuele informatie houdt de gemeente bij op de pagina machelen.be/cyberincident.

Hoe groot is de schade?

De aard en omvang van het gegevenslek onderzoekt de gemeente nog, samen met zijn IT-dienst en externe specialisten. Dat de gemeente meteen alle diensten aan de getroffen server stillegde, was de juiste keuze. Het ongemak voor inwoners is groot, maar een halve dienstverlening die verder wordt gehackt helpt niemand. En de open communicatie, inclusief de erkenning dat er tóch gegevens zijn gestolen, hoort daarbij: inwoners weten zo meteen waar ze aan toe zijn.

Eén klik was genoeg

Dat een hele gemeentelijke IT-omgeving stilvalt doordat iemand op een verkeerde link klikt of inlogt op een nagemaakte pagina, is een scenario dat dit jaar vaak terugkwam. Krijg je zelf mail die zogenaamd van de gemeente komt en om gegevens of een inlog vraagt, meld die dan: phishing melden legt uit hoe, en hou er rekening mee dat oplichters dit soort storingen uitbuiten.

Een nepmail die de storing van Machelen uitbuit

Voorbeeld

Dit is vrijwel zeker nep

Een echte storing, een nepoplossing: bij deze mail draait alles om het tijdelijke adres.

Beste inwoner, ons e-mailsysteem is offline1 door technisch onderzoek. Stuur uw aanvraag met bijlage tijdelijk naar aanvragen@machelen-hulplijn.info2 of gebruik machelen-hulplijn.info/inloggen3. Aanvragen via het oude adres worden niet behandeld4.

  1. 1Dat klopte in september echt: de gemeentelijke mail werkte niet. Oplichters spelen daar precies op in.
  2. 2Verzonnen domein dat niet bestaat. De gemeente vraagt nooit om documenten via een nieuw adres.
  3. 3Een inlogpagina op een nepdomein leert alleen jouw gebruikersnaam en wachtwoord kennen.
  4. 4Tijdsdruk en dreigement, zodat je niet eerst belt.

Niet klikken, niet betalen, weggooien

  1. Stuur niets naar het nieuwe adres.
  2. Bel de gemeente via het nummer dat je al had of kijk op machelen.be/cyberincident.
  3. Meld de mail; in België kan dat via verdacht@safeonweb.be.

Verzonnen voorbeeld op basis van de omstandigheden bij gemeente Machelen: de gemeentelijke e-mail lag in september 2026 echt plat. Naam en webadres zijn bedacht; het domein bestaat niet.